Dövlətin gücü yalnız onun iqtisadi potensialı, siyasi nüfuzu və beynəlxalq münasibətlər sistemindəki mövqeyi ilə ölçülmür. Bu gücün əsas göstəricilərindən biri də ölkədə möhkəm hüquqi sistemin mövcudluğu, qanunun aliliyinin təmin edilməsi və dövlət-vətəndaş münasibətlərinin aydın prinsiplər əsasında tənzimlənməsidir. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası məhz bu məqsədlərə xidmət edən, müstəqil dövlətimizin əsaslarını müəyyənləşdirən fundamental hüquqi sənəddir.
12 Noyabr – Konstitusiya Günü xalqımızın siyasi tarixində xüsusi əhəmiyyət daşıyan hadisənin ildönümüdür. 1995-ci il noyabrın 12-də keçirilən referendum müstəqil Azərbaycanın gələcək inkişaf istiqamətlərini müəyyənləşdirən mühüm siyasi və hüquqi qərar oldu. Bu qərarla Azərbaycan xalqı öz suveren hüququndan istifadə edərək dövlətin idarəçilik sisteminin, hüquqi münasibətlərinin və demokratik inkişaf prinsiplərinin əsaslarını təsdiqlədi.
Həmin dövrdə ölkənin qarşısında duran başlıca vəzifələrdən biri müstəqilliyin hüquqi təminatlarının yaradılması idi. Dövlət müstəqilliyinin bərpasından sonra Azərbaycanın yeni siyasi reallıqlara uyğun qanunvericilik sisteminə, hakimiyyət institutlarının fəaliyyətini tənzimləyən vahid hüquqi çərçivəyə ehtiyacı var idi. Ümummilli Lider Heydər Əliyev bu zərurəti düzgün qiymətləndirərək Konstitusiya quruculuğunu dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən birinə çevirdi.
1995-ci ilin mayında Ulu Öndərin sədrliyi ilə Konstitusiya Komissiyasının yaradılması bu istiqamətdə atılan mühüm addım idi. Hazırlanan layihədə Azərbaycanın tarixi dövlətçilik ənənələri, milli xüsusiyyətləri, müasir hüquqi dövlət prinsipləri və beynəlxalq təcrübə nəzərə alınmışdı. Ümumxalq müzakirəsindən sonra referendum yolu ilə qəbul edilən Konstitusiya ölkənin siyasi və hüquqi həyatında yeni mərhələnin əsasını qoydu.
Əsas Qanunda Azərbaycan dövlətinin müstəqilliyi, suverenliyi və ərazi bütövlüyünün qorunması ali məqsədlər kimi müəyyən edilmişdir. Bununla yanaşı, insan və vətəndaş hüquqlarının təmin olunması, hakimiyyət bölgüsü prinsipi, demokratik idarəçilik, siyasi plüralizm və qanunun aliliyi dövlət quruculuğunun mühüm istiqamətləri kimi təsbit edilmişdir.
Konstitusiyanın qəbulundan sonra ölkədə həyata keçirilən genişmiqyaslı siyasi, iqtisadi və institusional islahatlar vahid hüquqi baza üzərində inkişaf etdi. Dövlət orqanlarının səlahiyyətləri müəyyənləşdirildi, məhkəmə-hüquq sisteminin təkmilləşdirilməsi, vətəndaşların hüquqlarının müdafiəsi və idarəçilik mexanizmlərinin müasirləşdirilməsi istiqamətində ardıcıl tədbirlər həyata keçirildi.
Zamanın tələblərinə uyğun olaraq, 2002-ci, 2009-cu və 2016-cı illərdə referendumlar vasitəsilə Konstitusiyaya əlavə və dəyişikliklərin edilməsi də hüquqi sistemin inkişafında mühüm mərhələlər oldu. Bu dəyişikliklər dövlət idarəçiliyinin və ictimai münasibətlərin yeni tələblərinə uyğunlaşmağa xidmət etdi.
Bu gün Azərbaycan öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tam təmin etmiş, regionda və beynəlxalq aləmdə mövqelərini möhkəmləndirmiş dövlətdir. Belə bir tarixi mərhələdə Konstitusiyanın əhəmiyyəti daha aydın görünür. Çünki dövlətin əldə etdiyi siyasi nailiyyətlərin davamlılığı, cəmiyyətin inkişafı və gələcək hədəflərin reallaşdırılması möhkəm hüquqi əsaslara söykənməlidir.
12 Noyabr – Konstitusiya Günü hər bir vətəndaşa qanunlara hörmət, hüquq və vəzifələrə məsuliyyətlə yanaşmaq, dövlətçilik dəyərlərini qorumaq kimi mühüm vəzifələri xatırladır. Müstəqil Azərbaycanın Əsas Qanunu xalqımızın iradəsini, dövlətimizin suverenliyini və gələcək nəsillər qarşısında məsuliyyətimizi özündə birləşdirən tarixi sənəddir.
Hüseyn Süleymanov
YAP Kəngərli rayon təşkilatının sədr müavini