Bizim dad seçimlərimiz nədən asılıdır və nə üçün yaş artdıqca dəyişir?
26.11.2025 [12:48]
Dad seçimləri təkcə bioloji ehtiyaclardan ibarət deyil. Onlar genetik, mədəni, psixoloji amillərin mürəkkəb qarşılıqlı təsirinin nəticəsidir və həmçinin ətraf mühitdən asılıdır.
İnsan genetikası müəyyən dadlara, xüsusilə də acı dada həssaslığımızı müəyyən edə bilər. Eyni zamanda, uşaqlıqdan tanıdığımız və qəbul etdiyimiz məhsul növlərini mədəniyyət və coğrafiya formalaşdırır. Digər tərəfdən, təcrübə də qida seçiminə güclü təsir göstərir. Məsələn, müəyyən məhsulları müsbət və ya mənfi təcrübə ilə əlaqələndirməklə.
Yaş artdıqca insanda dad qavrayışında dəyişikliklər baş verir və bu, onun yemək seçimlərinə və iştahasına təsir göstərir.
AZƏRTAC-ın müxbiri ilə söhbətində qastroenteroloq Gülçin Quluzadə dad seçimlərinin dəyişməsinə səbəb olan bir neçə amili sadalayıb.
“Yaş artdıqca dad reseptorlarının sayı və həssaslığı adətən dəyişir. Bu isə xüsusilə də acı və şirin dadlara qarşı həssaslığın azalmasına və nəticədə həmin dadların daha çox qəbul edilən olmasına gətirib çıxarır”, – deyə həkim izah edir.

Onun sözlərinə görə, zamanla mədə-bağırsaq traktında fermentativ aktivlik də dəyişir: “Məsələn, əvvəllər bəzi məhsullar insanlarda həzm pozuntusu yaradırdı, lakin fermentlərin adaptasiyası ilə onların həzm olunması daha asanlaşır”.
Son səbəb kimi həkim bağırsağın mikroflorasının dəyişməsini göstərib. “Bağırsaqda müəyyən bakteriyaların miqdarının artması və ya azalması insanın acı, turş və şirin qidaya meylini dəyişir. Həzm sistemi ilə əlaqəli olmayan səbəblərə gəldikdə isə bunlara hormonal dəyişiklikləri, yuxu ilə bağlı koqnitiv pozuntular, xroniki xəstəliklər və uzunmüddətli dərman qəbulu daxildir”, – deyə qastroenteroloq qeyd edib.
Dad reseptorlarının həssaslığının azalması, hormonal fonun dəyişməsi və ümumi sağlamlıq vəziyyəti, o cümlədən xroniki xəstəliklər və dərman qəbulu dad qavrayışının zəifləməsinə və dəyişməsinə gətirib çıxarır. Bu amilləri anlamaq, qida seçimlərinin və iştahanın həyat boyu niyə dəyişdiyini izah edir.
Xəbər lenti
Hamısına baxElanlar
02 Sentyabr 16:31
Elm
02 Sentyabr 15:59
Dünya
02 Sentyabr 15:22
Sosial
02 Sentyabr 15:12
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 14:41
Sosial
02 Sentyabr 14:41
Sosial
02 Sentyabr 14:40
Siyasət
02 Sentyabr 14:40
Sosial
02 Sentyabr 14:39
Sosial
02 Sentyabr 14:39
Xəbər lenti
02 Sentyabr 14:38
Hərbi
02 Sentyabr 14:38
Dünya
02 Sentyabr 14:35
Gündəm
02 Sentyabr 14:27
Sosial
02 Sentyabr 14:24
Gündəm
02 Sentyabr 13:56
Dünya
02 Sentyabr 13:18
Sosial
02 Sentyabr 12:42
Dünya
02 Sentyabr 12:27
Dünya
02 Sentyabr 12:10
Dünya
02 Sentyabr 11:46
Gündəm
02 Sentyabr 11:37
Gündəm
02 Sentyabr 11:36
Hadisə
02 Sentyabr 11:18
Sosial
02 Sentyabr 11:03
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 11:03
Sosial
02 Sentyabr 11:02
Gündəm
02 Sentyabr 10:59
Gündəm
02 Sentyabr 10:48
Hadisə
02 Sentyabr 10:39
Siyasət
02 Sentyabr 10:25
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 09:40
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 09:17
Analitik
02 Sentyabr 08:54
Sosial
02 Sentyabr 08:31
Hadisə
02 Sentyabr 07:55
Dünya
01 Sentyabr 23:34
Dünya
01 Sentyabr 23:20
Hadisə
01 Sentyabr 22:48
İqtisadiyyat
01 Sentyabr 22:25
Siyasət
01 Sentyabr 22:24
Dünya
01 Sentyabr 21:40
İqtisadiyyat
01 Sentyabr 21:19
Siyasət
01 Sentyabr 21:10
Dünya
01 Sentyabr 20:43
İdman
01 Sentyabr 20:15
Dünya
01 Sentyabr 19:58
Dünya
01 Sentyabr 19:21
Gündəm
01 Sentyabr 19:20
Gündəm
01 Sentyabr 18:49
Sosial
01 Sentyabr 18:34
İdman
01 Sentyabr 17:22
Sosial
01 Sentyabr 17:19
İqtisadiyyat
01 Sentyabr 16:27
Dünya
01 Sentyabr 16:18
Siyasət
01 Sentyabr 15:35
Siyasət
01 Sentyabr 15:27
Siyasət
01 Sentyabr 15:03
Sosial
01 Sentyabr 14:58
Siyasət
01 Sentyabr 14:55
Gündəm
01 Sentyabr 14:53
Siyasət
01 Sentyabr 14:46
Siyasət
01 Sentyabr 14:32
Dünya
01 Sentyabr 14:20
Dünya
01 Sentyabr 14:20
Siyasət
01 Sentyabr 14:19
Gündəm
01 Sentyabr 14:12
Siyasət
01 Sentyabr 13:59
Siyasət
01 Sentyabr 13:57
Dünya
01 Sentyabr 13:24

