Alimlər generativ süni intellekti kökündən dəyişə biləcək texnologiya hazırlayıblar
29.08.2025 [17:20]
Alimlər generativ süni intellekti kökündən dəyişə biləcək texnologiya hazırlayıblar.
AZƏRTAC “Nature” jurnalına istinadla xəbər verir ki, Los-Ancelesdəki Kaliforniya Universitetindən Aydoğan Özkanın komandasının elektrik enerjisi sərfi olmadan təsvir yaradan generatoru ilə bağlı apardığı araşdırma əsl sensasiya doğurub.
Müasir generativ modellər, xüsusən də diffuziya prinsipi ilə işləyən tətbiqlər həqiqətən çox enerji sərf edir. Məsələn, DALL E 2 və ya Stabil Diffuziya kimi bir modeli böyük məlumat dəstlərində öyrətmək on minlərlə kilovat-saat enerji sərf edə bilər. Müqayisə üçün qeyd edilib ki, orta hesabla bir ailə ildə evdə təxminən 3-10 min kilovat-saat elektrik enerjisi sərf edir. Yəni bir modelin hazırlanması bir neçə evin illik istehlakı ilə müqayisə edilə bilən elektrik enerjisi tələb edir.
Tək bir təsviri yaratmaq da ödənişsiz deyil. Adi qrafik kartlarda (GPU) bir tam diffuziya addımı onlarla vatt-saat sərf edə bilər. Bir model 1000 addım atarsa, bu, hər şəkil üçün yüzlərlə vatt-saat deməkdir ki, bu da elektrik çaydanının 1-2 saatına bərabərdir.
Yeni yanaşma kompüter əvəzinə işıqdan istifadə edir. Birincisi, rəqəmsal kodlayıcı demək olar ki, heç bir enerji istehlak etməyən “səs-küy nümunəsi” yaradır. Sonra məkan işıq modulatoru (SLM) bu nümunəni lazer şüasına “çap edir”. Şüa işıq naxışını tammiqyaslı bir təsvirə çevirən ikinci SLM-dən keçir. Əslində, bütün ağır işləri prosessor deyil, lazer görür.
Tədqiqatın aparıcı müəllifi Şiçi Çen deyir: “Bizim optik generativ modellərimiz rəqəmsal süni intellekt modelləri miqyasına çata bilən və enerjiyə qənaət edən alternativ təklif edir. O, demək olar ki, heç bir hesablama gücü olmadan saysız-hesabsız təsvirləri sintez edə bilir”.
Texnologiya müxtəlif tətbiqlər üçün də uyğundur. Bu modelin yüksək sürəti və aşağı enerji istehlakı onu virtual və genişlənmiş reallıqda, həmçinin smartfonlar və digər kiçik cihazlarda, o cümlədən AI eynəklərində istifadə üçün əlverişli edir. Alimlər deyirlər ki, işıq alqoritmləri sürət, enerji səmərəliliyi və yüksək görüntü keyfiyyətini birləşdirə bilir. Bu, ekoloji cəhətdən təmiz və daha ucuz süni intellekt dövrünün əsasını qoyacaq.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
27 Aprel 08:19
Dünya
27 Aprel 07:30
Dünya
26 Aprel 23:40
İdman
26 Aprel 23:28
Hərbi
26 Aprel 22:30
Sosial
26 Aprel 21:44
İdman
26 Aprel 21:09
Sosial
26 Aprel 20:35
Siyasət
26 Aprel 20:35
Dünya
26 Aprel 19:18
Dünya
26 Aprel 18:33
Dünya
26 Aprel 17:25
Dünya
26 Aprel 16:41
Gündəm
26 Aprel 16:37
Siyasət
26 Aprel 16:11
Elm
26 Aprel 15:26
Hadisə
26 Aprel 14:50
Sosial
26 Aprel 14:29
İdman
26 Aprel 13:37
Sosial
26 Aprel 12:28
Sosial
26 Aprel 12:19
Dünya
26 Aprel 11:34
Gündəm
26 Aprel 11:29
Dünya
26 Aprel 10:22
Dünya
26 Aprel 09:41
Dünya
26 Aprel 08:38
Elm
26 Aprel 07:07
Maraqlı
25 Aprel 23:18
Maraqlı
25 Aprel 22:40
Dünya
25 Aprel 21:24
Sosial
25 Aprel 20:17
Dünya
25 Aprel 19:32
Siyasət
25 Aprel 19:25
Dünya
25 Aprel 18:56
Dünya
25 Aprel 18:20
Maraqlı
25 Aprel 17:45
Dünya
25 Aprel 17:28
Siyasət
25 Aprel 17:22
Dünya
25 Aprel 16:30
Mədəniyyət
25 Aprel 16:04
Gündəm
25 Aprel 15:52
Dünya
25 Aprel 15:46
Siyasət
25 Aprel 15:38
Dünya
25 Aprel 15:22
Siyasət
25 Aprel 15:17
Siyasət
25 Aprel 15:16
Siyasət
25 Aprel 15:15
YAP xəbərləri
25 Aprel 15:08
Dünya
25 Aprel 14:49
Dünya
25 Aprel 14:17
Sosial
25 Aprel 13:53
Gündəm
25 Aprel 13:38
Diaspor
25 Aprel 13:25
Gündəm
25 Aprel 12:49
Gündəm
25 Aprel 12:20
Gündəm
25 Aprel 11:53
İqtisadiyyat
25 Aprel 11:37
Gündəm
25 Aprel 11:13
Gündəm
25 Aprel 10:59
Gündəm
25 Aprel 10:35
Ədəbiyyat
25 Aprel 10:12
Analitik
25 Aprel 09:54
İqtisadiyyat
25 Aprel 09:32
Sosial
25 Aprel 09:16
Ədəbiyyat
25 Aprel 08:50
Ədəbiyyat
25 Aprel 08:38
Dünya
25 Aprel 07:48
Dünya
25 Aprel 07:25
İdman
25 Aprel 07:24
Siyasət
25 Aprel 07:16
