Neptunun peyklərində milyardlarla il əvvəl baş verən fəlakətin əlamətləri aşkar edilib
04.08.2026 [14:20]
Neptunun bəzi peykləri və halqalarının yeni müşahidələri milyardlarla il əvvəl Günəş sisteminin ən xarici planeti ətrafında baş verən və Pluton ölçülü müdaxilənin səmavi dağıntıya səbəb olan fəlakət barədə dəlillər təqdim edib.
AZƏRTAC “Reuters” agentliyinə istinadla xəbər verir ki, astronomlar NASA-nın “James Webb” kosmik teleskopundan istifadə edərək Neptunun Proteus, Larissa və Galatea adlı üç kiçik peykinin tərkibini və onun daxili tozlu halqalarını araşdırıblar və Günəş sisteminin xarici nöqtələrindəki müəyyən dünyaların dərinliklərində tapılması gözlənilən gil minerallarını üzə çıxarıblar. Bu maqneziumla zəngin mineralların Mars və Yupiter arasındakı əsas asteroid qurşağında orbitdə olan cırtdan planet Seresdə və bəzi meteoritlərdə mövcud olduğu məlumdur.
Kaliforniya Universitetinin tədqiqatçısı və “Science Advances” jurnalında dərc olunmuş elmi məqalənin aparıcı müəllifi, planetar alim Rayli Deyvis teleskopun müşahidələrini şərh edərkən deyib: “Peyklərin özləri bu kimyəvi maddənin yerində baş verməsi üçün çox kiçik və soyuqdur, buna görə də gil başqa bir yerdən - daha böyük qədim dünyanın dərinliyindən gəlməlidir. Neptunun daxili peyklərində bu materialın tapılması planetin keçmişində həmin qədim dünyaları məhv edən fəlakətli hadisəyə işarə edir. Bu gün gördüyümüz kiçik peyklər və halqalar həmin dağıntılardan sonra meydana gəlib”.
Tədqiqatçılar bu fəlakətin arxasında duran səbəbin hazırda Neptunun ən böyük peyki olan, lakin əvvəllər Günəş sisteminin daha uzaq bir hissəsində, Kuiper qurşağı adlanan bölgədə yerləşən Triton olduğunu bildiriblər. Onlar qeyd ediblər ki, Günəş sisteminin təxminən 4,5 milyard il əvvəl - böyük qaz planetlərinin hələ də hazırkı orbitlərinə köç etdiyi xaotik bir dövrdə yaranmasından təxminən ilk milyard il sonra Neptunun cazibə qüvvəsi Tritonu ələ keçirib.
Triton Yerin peykindən kiçik olsa da, Kuiper qurşağının başqa göy cismi olan Plutondan bir qədər böyükdür.
Tritonun öz cazibə qüvvəsi ilə Neptunun orijinal peyklərini hərəkətə gətirdiyi və onların əksəriyyətinin bir-biri ilə toqquşmasına səbəb olduğu bildirilir. Neptunun hazırkı daxili peykləri də dağıntılardan əmələ gəlib.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
27 Avqust 18:40
YAP xəbərləri
27 Avqust 18:35
Dünya
27 Avqust 17:27
Dünya
27 Avqust 16:34
YAP xəbərləri
27 Avqust 15:34
Dünya
27 Avqust 15:29
Dünya
27 Avqust 15:10
Dünya
27 Avqust 14:41
Dünya
27 Avqust 14:18
Dünya
27 Avqust 13:58
Dünya
27 Avqust 13:20
YAP xəbərləri
27 Avqust 13:07
YAP xəbərləri
27 Avqust 13:06
Dünya
27 Avqust 12:45
Dünya
27 Avqust 12:17
Hadisə
27 Avqust 11:52
Sosial
27 Avqust 11:24
YAP xəbərləri
27 Avqust 10:54
Siyasət
27 Avqust 10:41
İqtisadiyyat
27 Avqust 10:13
İqtisadiyyat
27 Avqust 09:45
Analitik
27 Avqust 09:22
Siyasət
27 Avqust 09:06
Ədəbiyyat
27 Avqust 08:50
MEDİA
27 Avqust 08:38
İdman
27 Avqust 07:44
Dünya
26 Avqust 23:58
Dünya
26 Avqust 23:47
Dünya
26 Avqust 23:39
İdman
26 Avqust 23:03
Dünya
26 Avqust 22:58
Dünya
26 Avqust 22:17
Dünya
26 Avqust 21:46
Siyasət
26 Avqust 21:02
Dünya
26 Avqust 20:34
Siyasət
26 Avqust 20:01
Dünya
26 Avqust 19:55
Dünya
26 Avqust 19:26
Elm
26 Avqust 18:51
Siyasət
26 Avqust 18:26
İqtisadiyyat
26 Avqust 18:10
Siyasət
26 Avqust 17:59
Siyasət
26 Avqust 17:47
Siyasət
26 Avqust 17:45
İqtisadiyyat
26 Avqust 17:39
YAP xəbərləri
26 Avqust 17:39
YAP xəbərləri
26 Avqust 17:35
YAP xəbərləri
26 Avqust 17:29
Sosial
26 Avqust 17:14
Sosial
26 Avqust 16:59
Mədəniyyət
26 Avqust 16:56
Siyasət
26 Avqust 16:37
Sosial
26 Avqust 16:19
İdman
26 Avqust 16:15
İqtisadiyyat
26 Avqust 15:50
YAP xəbərləri
26 Avqust 15:45
Dünya
26 Avqust 15:26
Dünya
26 Avqust 14:54
Sosial
26 Avqust 14:30
İdman
26 Avqust 14:15
Dünya
26 Avqust 13:45
İdman
26 Avqust 13:18
Dünya
26 Avqust 12:46
Gündəm
26 Avqust 11:58
Gündəm
26 Avqust 11:48
Gündəm
26 Avqust 11:41
Gündəm
26 Avqust 11:38
İqtisadiyyat
26 Avqust 11:25
Gündəm
26 Avqust 10:59
İqtisadiyyat
26 Avqust 10:58
