20 Yanvar – Azadlıq və müstəqillik yolunda qanla yazılan tarix
19.01.2026 [17:15]
Eldar Əsədov
YAP Tərtər rayon təşkilatının sədri
Azərbaycan xalqının müasir tarixində 20 Yanvar faciəsi xüsusi yer tutur. 1990-cı ilin 20 yanvar gecəsi sovet imperiyasının totalitar rejimi tərəfindən Bakıda və ölkənin bir sıra bölgələrində dinc əhaliyə qarşı həyata keçirilən hərbi müdaxilə nəticəsində yüzlərlə günahsız insan qətlə yetirilmiş, minlərlə insan yaralanmışdır. Bu qanlı hadisə Azərbaycan xalqının azadlıq və müstəqillik arzularını boğmaq məqsədi daşısa da, əksinə, milli iradəni daha da gücləndirmiş, müstəqillik yolunda dönüş nöqtəsinə çevrilmişdir.
1980-ci illərin sonlarında SSRİ-də gedən siyasi böhran, mərkəzi hakimiyyətin zəifləməsi və Azərbaycan xalqının artan milli azadlıq tələbləri Moskvanı ciddi narahat edirdi. 1990-cı ilin yanvarında bu tələblərin qarşısını almaq məqsədilə Sovet Ordusunun böyük hərbi kontingenti Bakıya yeridildi. Fövqəladə vəziyyət elan olunmadan həyata keçirilən bu əməliyyat nəticəsində qadınlar, uşaqlar, yaşlı insanlar və gənclər amansızcasına qətlə yetirildi.
Tanklar və zirehli texnika dinc sakinlərin üzərinə sürüldü, küçələrdə atəş açıldı, təcili tibbi yardım maşınları belə hədəfə alındı. Rəsmi məlumatlara görə, 20 Yanvar faciəsi nəticəsində 130-dan çox insan şəhid olmuş, 700-dən artıq şəxs yaralanmış, yüzlərlə insan qanunsuz olaraq həbs edilmişdir
20 Yanvar faciəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında yalnız bir faciə deyil, eyni zamanda milli şüurun oyanışı, azadlıq iradəsinin təzahürü kimi həkk olunmuşdur. Sovet rejiminin zorakılığı xalqın mübarizə əzmini sındıra bilmədi. Əksinə, bu qanlı hadisə Azərbaycan xalqını daha da birləşdirdi və müstəqillik uğrunda mübarizəni sürətləndirdi.
1991-ci ildə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpa olunmasında 20 Yanvar şəhidlərinin qanı ilə yazılan tarix mühüm rol oynadı. Onlar azadlıq ideyasını canları bahasına qoruyaraq gələcək nəsillərə örnək oldular.
20 Yanvar hadisələrinə ilk dəfə düzgün siyasi qiymət Ümummilli Lider Heydər Əliyev tərəfindən verilmişdir. O, faciədən dərhal sonra – 1990-cı il yanvarın 21-də Moskvada Azərbaycanın daimi nümayəndəliyində çıxış edərək bu qanlı əməliyyatı açıq şəkildə pisləmiş, onu insanlığa qarşı cinayət adlandırmışdır. Sonralar Ulu Öndərin təşəbbüsü ilə 20 Yanvar faciəsinə dövlət səviyyəsində siyasi-hüquqi qiymət verilmişdir.
Bu gün Möhtərəm Prezidentimiz İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi daim uca tutulur, onların ailələrinə dövlət qayğısı göstərilir, şəhidlik anlayışı Azərbaycan cəmiyyətində ən ali dəyər kimi qorunur.
Hər il yanvarın 20-də Azərbaycan xalqı Şəhidlər xiyabanını ziyarət edir, 20 Yanvar şəhidlərinin məzarları üzərinə qərənfillər düzür, onların əziz xatirəsini dərin ehtiramla yad edir. Bu gün gənc nəsil üçün də vətənpərvərlik, mübarizə və fədakarlıq dərsi kimi mühüm əhəmiyyət daşıyır.
20 Yanvar şəhidləri öz canları ilə sübut etdilər ki, Azərbaycan xalqı azadlıq və müstəqillik yolundan heç vaxt dönməyəcək. Onların xatirəsi qəlbimizdə əbədi yaşayacaq, göstərdikləri qəhrəmanlıq gələcək nəsillərə örnək olacaqdır.
20 Yanvar faciəsinin 36-cı ildönümündə biz şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyir, onların müqəddəs xatirəsini dərin hörmət və ehtiramla anırıq. Bu tarix bizə bir daha xatırladır ki, müstəqillik asan qazanılmayıb və onu qorumaq hər bir Azərbaycan vətəndaşının müqəddəs borcudur.
Xəbər lenti
Hamısına baxElm
03 Sentyabr 16:59
Elm
03 Sentyabr 16:49
Elm
03 Sentyabr 16:31
Dünya
03 Sentyabr 15:19
Siyasət
03 Sentyabr 14:42
Sosial
03 Sentyabr 14:41
Sosial
03 Sentyabr 14:41
Sosial
03 Sentyabr 13:20
İqtisadiyyat
03 Sentyabr 12:28
Hadisə
03 Sentyabr 12:27
Sosial
03 Sentyabr 12:26
Sosial
03 Sentyabr 12:12
Gündəm
03 Sentyabr 11:47
Gündəm
03 Sentyabr 11:25
Gündəm
03 Sentyabr 11:19
Gündəm
03 Sentyabr 10:54
İqtisadiyyat
03 Sentyabr 10:22
Siyasət
03 Sentyabr 09:41
İqtisadiyyat
03 Sentyabr 09:17
Analitik
03 Sentyabr 08:54
Sosial
03 Sentyabr 08:38
Dünya
02 Sentyabr 23:34
Dünya
02 Sentyabr 23:17
Sosial
02 Sentyabr 22:51
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 22:23
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 21:45
Dünya
02 Sentyabr 21:19
Dünya
02 Sentyabr 20:42
Sosial
02 Sentyabr 20:16
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 19:58
Sosial
02 Sentyabr 19:20
Sosial
02 Sentyabr 18:35
Hadisə
02 Sentyabr 17:34
Sosial
02 Sentyabr 17:29
Sosial
02 Sentyabr 17:29
Elanlar
02 Sentyabr 16:31
Elm
02 Sentyabr 15:59
Dünya
02 Sentyabr 15:22
Sosial
02 Sentyabr 15:12
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 14:41
Sosial
02 Sentyabr 14:41
Sosial
02 Sentyabr 14:40
Siyasət
02 Sentyabr 14:40
Sosial
02 Sentyabr 14:39
Sosial
02 Sentyabr 14:39
Xəbər lenti
02 Sentyabr 14:38
Hərbi
02 Sentyabr 14:38
Dünya
02 Sentyabr 14:35
Gündəm
02 Sentyabr 14:27
Sosial
02 Sentyabr 14:24
Gündəm
02 Sentyabr 13:56
Dünya
02 Sentyabr 13:18
Sosial
02 Sentyabr 12:42
Dünya
02 Sentyabr 12:27
Dünya
02 Sentyabr 12:10
Dünya
02 Sentyabr 11:46
Gündəm
02 Sentyabr 11:37
Gündəm
02 Sentyabr 11:36
Hadisə
02 Sentyabr 11:18
Sosial
02 Sentyabr 11:03
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 11:03
Sosial
02 Sentyabr 11:02
Gündəm
02 Sentyabr 10:59
Gündəm
02 Sentyabr 10:48
Hadisə
02 Sentyabr 10:39
Siyasət
02 Sentyabr 10:25
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 09:40
İqtisadiyyat
02 Sentyabr 09:17
Analitik
02 Sentyabr 08:54
Sosial
02 Sentyabr 08:31

