Müdafiə sənayesi və təhlükəsizlik dialoqu: məsuliyyətli əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar

Bakı:

22 °C

65 %

9 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / YAP xəbərləri / Müdafiə sənayesi və təhlükəsizlik dialoqu: məsuliyyətli əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar

Müdafiə sənayesi və təhlükəsizlik dialoqu: məsuliyyətli əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar

28.04.2026 [19:59]

Qəbələ görüşündə Azərbaycan-Ukrayna münasibətlərinin ən çox diqqət çəkən istiqamətlərindən biri təhlükəsizlik və müdafiə sənayesi sahəsində əməkdaşlıq oldu. Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski çıxışında təhlükəsizliyi bir nömrəli sahə kimi təqdim etdi və müdafiə sənayesi üzrə tərəfdaşlığın dərinləşdirilməsi imkanlarından danışdı. Prezident İlham Əliyev də hərbi-texniki əməkdaşlıqla bağlı fikir mübadiləsi aparıldığını, həm Azərbaycanda, həm də Ukraynada hərbi sənaye kompleksinin inkişaf etdiyini və birgə istehsalla bağlı yaxşı imkanların olduğunu bildirdi. Bu açıqlamalar iki ölkənin təhlükəsizlik sahəsində yalnız ümumi niyyət deyil, praktik əməkdaşlıq axtarışında olduğunu göstərir.

Müdafiə sənayesi müasir dövlətlər üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Bu sahə sadəcə silah və texnika istehsalı ilə məhdudlaşmır; o, texnologiya, mühəndislik, innovasiya, kadr hazırlığı və milli təhlükəsizlik düşüncəsinin birləşdiyi kompleks sahədir. Ukrayna müharibə şəraitində öz müqavimət gücünü nümayiş etdirdiyini və ekspert biliklərini bölüşmək istədiyini bildirir. Bu təcrübə, şübhəsiz ki, çətin və ağrılı reallıqlar içində formalaşıb. Azərbaycan isə öz müdafiə sənayesini inkişaf etdirən, təhlükəsizlik məsələlərinə strateji yanaşan ölkə kimi bu istiqamətdə əməkdaşlığı diqqətlə dəyərləndirir.

Zelenskinin "ekspertlərimiz Azərbaycandadır" deməsi və onların azərbaycanlı həmkarlarına dəstək verdiyini vurğulaması münasibətlərin əməli tərəfini önə çıxardı. Bu, kağız üzərində qalan əməkdaşlıq deyil, mütəxəssislərin bir araya gəldiyi, təcrübə mübadiləsi apardığı və gələcək birgə istehsal imkanlarını araşdırdığı prosesdir. Müdafiə sənayesində belə əməkdaşlıq uzunmüddətli etimad tələb edir. Çünki bu sahədə texnologiya, məlumat, istehsal zənciri və strateji planlama kimi həssas məsələlər mövcuddur. Tərəflərin bu mövzuları açıq müzakirə etməsi siyasi etimadın səviyyəsini göstərir.

Təhlükəsizlik dialoqunun əsas məqsədi regionda və tərəfdaş ölkələrdə sabitliyi artırmaqdır. Zelenski çıxışında silah istehsalının xalqlar üçün sabitlik gətirə biləcəyini söylədi. Bu fikri geniş mənada oxumaq lazımdır. Burada məqsəd müharibəni təşviq etmək deyil, ölkələrin mümkün təhdidlər qarşısında özünü müdafiə edə bilməsi, təcavüzlə üzləşdikdə dayanıqlı olması və sülhə daha güclü mövqedən gedə bilməsidir. Azərbaycan da öz təhlükəsizlik təcrübəsindən bilir ki, sülh yalnız istəklə deyil, həm də güclü dövlət institutları və müdafiə qabiliyyəti ilə qorunur.

Hərbi-texniki əməkdaşlıq iqtisadi və sənaye baxımından da əhəmiyyətlidir. Birgə istehsal layihələri yeni texnologiyaların tətbiqinə, ixtisaslı mütəxəssislərin hazırlanmasına, sənaye müəssisələri arasında əlaqələrin dərinləşməsinə və ixrac potensialının formalaşmasına kömək edə bilər. Prezident İlham Əliyevin ümumiyyətlə sənaye sahəsində birgə istehsal imkanlarını da vurğulaması müdafiə sənayesinin daha geniş iqtisadi əməkdaşlıq kontekstində düşünülməsinə imkan verir. Yəni təhlükəsizlik sahəsində başlayan texnoloji dialoq digər sənaye sahələrinə də impuls verə bilər.

Bu əməkdaşlıqda məsuliyyət prinsipi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Həm Azərbaycan, həm də Ukrayna beynəlxalq hüququn, suverenliyin və ərazi bütövlüyünün vacibliyini önə çəkir. Ona görə də müdafiə sənayesi üzrə tərəfdaşlıq yalnız texniki məsələ deyil, həm də siyasi mövqenin davamıdır. Dövlətlər öz təhlükəsizliyini təmin etmək istəyərkən regional sabitliyi, beynəlxalq öhdəlikləri və məsuliyyətli davranışı nəzərə almalıdır. Qəbələ görüşündə səslənən fikirlər bu balansın qorunmasına yönəlmiş mesaj kimi qəbul oluna bilər.

Azərbaycan-Ukrayna təhlükəsizlik dialoqu qarşıdakı illərdə münasibətlərin ən dinamik istiqamətlərindən birinə çevrilə bilər. Bunun üçün siyasi iradə, ekspert səviyyəsində əməkdaşlıq, istehsal potensialı və qarşılıqlı etimad artıq gündəmdədir. Əsas məsələ bu imkanları sistemli layihələrə çevirməkdir. Qəbələ görüşü göstərdi ki, tərəflər təhlükəsizlik mövzusunu emosional şüarlarla deyil, real ehtiyaclar, təcrübə mübadiləsi və birgə istehsal perspektivləri əsasında müzakirə edirlər. Bu isə məsuliyyətli və gələcəyə hesablanmış tərəfdaşlıq üçün vacib başlanğıcdır.

Azərbaycan və Ukrayna arasında münasibətlərin mühüm üstünlüyü ondan ibarətdir ki, burada müxtəlif sahələr bir-birini tamamlayır. Siyasi dəstək iqtisadi əməkdaşlığa, iqtisadi əməkdaşlıq humanitar əlaqələrə, humanitar əlaqələr isə xalqlar arasında etimada güc verir. Bu bütövlük tərəfdaşlığı daha dayanıqlı edir və hər yeni görüşü əvvəlkilərin davamı kimi mənalandırır.

Gələcək baxımından əsas məsələ razılaşmaların gündəlik iş mexanizmlərinə çevrilməsidir. Yüksək səviyyəli bəyanatlar istiqamət verir, komissiyalar, ekspert qrupları və şirkətlərarası təmaslar isə həmin istiqaməti real nəticəyə çevirir. Qəbələ görüşündə bu iki səviyyənin birlikdə görünməsi münasibətlərin sağlam idarə olunduğunu göstərən mühüm amildir.

Bu mövzuda vacib olan daha bir məqam münasibətlərin emosional deyil, ardıcıl siyasi xətt üzərində inkişaf etməsidir. Qəbələ görüşündə səslənən fikirlər göstərir ki, tərəflər həm keçmiş təcrübəni xatırlayır, həm də qarşıdakı mərhələyə praktiki baxışla yanaşırlar. Belə yanaşma dövlətlərarası əməkdaşlıqda sabitlik yaradır və ictimaiyyətə də aydın mesaj verir: dostluq yalnız sözlə deyil, davamlı iş, qarşılıqlı həssaslıq və konkret nəticələrlə möhkəmlənir.

Emin Rəhimov,

YAP M.Füzuli küçəsi, 69 üzrə (FHN Tikintidə Təhlükəsizliyə Nəzarət Dövlət Agentliyi) partiya təşkilatının sədri, "Azərdövlətlayihə" Dövlət Baş Layihə İnstitutunun direktor müavini

Paylaş:

Baxılıb: 458 dəfə