İlk imperatorun məzarında sirli duman: 2000 illik əfsanə gerçək imiş
26.07.2026 [21:34]
Alimlər qədim Çinlə bağlı ən məşhur əfsanələrdən birini təsdiqləyə biləcək yeni sübutlar əldə ediblər. Araşdırma nəticəsində ilk Çin imperatoru Tsin Şi Xuandinin hələ də açılmamış məqbərəsinin üzərində atmosferdə civə buxarının normadan xeyli yüksək olduğu müəyyən edilib.
Lent.az xəbər verir ki, bu barədə “Daily Galaxy” nəşri məlumat yayıb.
Hələ 2 min ildən çox əvvəl tarixçi Sıma Tsyan yazırdı ki, imperatorun yeraltı sarayında Çinin xəritəsini simvolizə edən civədən hazırlanmış çaylar və göllər yaradılıb. Əsrlər boyu bu məlumat sadəcə əfsanə hesab olunurdu. Lakin yeni araşdırma həmin məqbərənin altında həqiqətən də böyük həcmdə civə ehtiyatının ola biləcəyini göstərən ilk atmosfer sübutlarını ortaya qoyub.
Tədqiqatçılar məqbərəyə daxil olmadan havadakı civə konsentrasiyasını ölçə bilən lazer əsaslı uzaqdan zondlama sistemindən istifadə ediblər.
Ölçmələr zamanı məqbərənin üzərində təbii fon göstəricilərini əhəmiyyətli dərəcədə üstələyən civə konsentrasiyası qeydə alınıb. Ən yüksək göstərici hər kubmetr hava üçün 27 nanoqram olub.
Aşkarlanan anomaliyalar daha əvvəl torpaqda yüksək civə miqdarı müəyyən edilən sahələrlə üst-üstə düşüb.
Tsin Şi Xuandinin məqbərəsi dünyanın ən sirli arxeoloji abidələrindən biri hesab olunur. Tarixi mənbələrə görə, onun tikintisi təxminən 38 il davam edib və bu işə 700 minə yaxın insan cəlb olunub.
Məqbərənin mərkəzi dəfn kamerası bu günə qədər açılmayıb və arxeoloqlar tərəfindən toxunulmaz saxlanılır.
Alimlər ehtimal olunan böyük civə ehtiyatı və tarixi abidənin zədələnməsi riskinə görə hələlik mərkəzi kamerada qazıntılara başlamağa cəsarət etmirlər.
Tədqiqat müəlliflərinin hesablamalarına əsasən, son iki min ildən artıq müddətdə məqbərədən atmosferə təxminən bir ton civə buxarlanıb. Bunun isə ilkin ehtiyatın cəmi bir faizi olduğu güman edilir.
Tarixi mənbələr doğru olarsa, məqbərənin daxilində hələ də 100 tondan çox civə qala bilər.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, əldə olunan nəticələr yalnız qədim tarixi qeydləri dəstəkləmir, həm də müasir texnologiyaların arxeoloji abidələri zədələmədən öyrənmək üçün yaratdığı yeni imkanları nümayiş etdirir.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
26 Sentyabr 14:45
Dünya
26 Sentyabr 14:17
Dünya
26 Sentyabr 13:59
Dünya
26 Sentyabr 13:25
Sosial
26 Sentyabr 12:44
Siyasət
26 Sentyabr 12:42
İqtisadiyyat
26 Sentyabr 12:40
Gündəm
26 Sentyabr 12:35
Gündəm
26 Sentyabr 12:13
Gündəm
26 Sentyabr 12:11
İqtisadiyyat
26 Sentyabr 11:45
Gündəm
26 Sentyabr 11:19
Analitik
26 Sentyabr 10:57
Xəbər lenti
26 Sentyabr 10:49
Xəbər lenti
26 Sentyabr 10:44
Siyasət
26 Sentyabr 10:22
Analitik
26 Sentyabr 09:41
Analitik
26 Sentyabr 09:17
Gündəm
26 Sentyabr 09:03
Ədəbiyyat
26 Sentyabr 08:51
Ədəbiyyat
26 Sentyabr 08:33
Gündəm
26 Sentyabr 08:14
Sosial
26 Sentyabr 07:45
Siyasət
26 Sentyabr 07:24
Siyasət
26 Sentyabr 07:23
Siyasət
25 Sentyabr 23:26
Siyasət
25 Sentyabr 23:25
Dünya
25 Sentyabr 23:18
Siyasət
25 Sentyabr 22:24
Dünya
25 Sentyabr 22:15
Dünya
25 Sentyabr 21:33
Siyasət
25 Sentyabr 21:25
Dünya
25 Sentyabr 20:17
Siyasət
25 Sentyabr 19:47
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 19:37
Dünya
25 Sentyabr 19:20
Siyasət
25 Sentyabr 18:57
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 18:30
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 17:26
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 16:24
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 16:20
Siyasət
25 Sentyabr 15:29
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 15:23
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 15:13
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 15:12
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 15:07
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 14:58
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 14:44
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 14:26
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 13:24
İqtisadiyyat
25 Sentyabr 13:12
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 13:08
Gündəm
25 Sentyabr 12:53
YAP xəbərləri
25 Sentyabr 12:36
Gündəm
25 Sentyabr 12:35
Gündəm
25 Sentyabr 12:18
Siyasət
25 Sentyabr 12:09
Gündəm
25 Sentyabr 12:09
Gündəm
25 Sentyabr 12:07
Gündəm
25 Sentyabr 12:05
Gündəm
25 Sentyabr 12:03
İqtisadiyyat
25 Sentyabr 12:03
Siyasət
25 Sentyabr 11:42
Gündəm
25 Sentyabr 11:36
İqtisadiyyat
25 Sentyabr 11:16
İqtisadiyyat
25 Sentyabr 10:58
İqtisadiyyat
25 Sentyabr 10:23
Siyasət
25 Sentyabr 09:45
Analitik
25 Sentyabr 09:17
MEDİA
25 Sentyabr 08:50
