Yer ilk dəfə 1,5 °C iqlim həddini pozdu: Təhlükəsiz zonanın sonudurmu?
12.01.2025 [13:17]
2024-cü ildə Yer kürəsinin qlobal orta temperaturu sənayedən əvvəlki dövrün (1850-1900) orta göstəricisini 1,5 °C-dən çox aşdı. Bu, iqlim dəyişikliyi sahəsində kritik bir həddin pozulduğunu və bəşəriyyətin təhlükəli ərazilərə doğru irəlilədiyini göstərən ilk rəsmi qeydiyyatdır. Məlumat beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən aparılan müstəqil temperatur ölçmələri əsasında əldə olunub və qlobal istiləşmənin sürətlənməsini təsdiqləyən mühüm göstəricidir.
AZƏRTAC “Nature” jurnalına istinadla xəbər verir ki, 2024-cü ildə Yer kürəsinin orta temperaturu 1,55 °C-ə çataraq, 2023-cü ilin rekord istilik göstəricilərini aşdı. Bu, son iki ilin iqlim sistemində əhəmiyyətli dəyişikliklərə işarə etdiyini göstərir. Alimlər hazırda bu artımın müvəqqəti miqyaslı bir sıçrayış, yoxsa uzunmüddətli bir tendensiyanın başlanğıcı olduğunu araşdırırlar.
2015-ci ildə imzalanmış Paris İqlim Sazişi çərçivəsində 200-dən çox ölkə qlobal istiləşməni 1,5 °C ilə məhdudlaşdırmaq barədə razılığa gəlmişdi. Bununla belə, qalıq yanacaqlardan karbon emissiyaları rekord səviyyəyə çataraq, iqlim hədəflərinə çatmağı çətinləşdirir. BMT-nin baş katibi Antonio Quterreş bildirib ki, 1,5 dərəcə həddinin pozulması uzunmüddətli məqsədlərdən imtina demək deyil, əksinə, daha qətiyyətli tədbirlər görməyi tələb edir.
İqlim alimləri bildirirlər ki, 1,5 °C həddi sadəcə siyasi bir hədəfdir və istiləşmənin bu göstəricidən yuxarı çıxması bir an içində fəlakət yaratmayacaq. Bununla belə, istilik artımının hər bir dərəcəsi ekosistemlər, dəniz səviyyəsi, təbii fəlakətlər və həssas cəmiyyətlər üzərində ciddi təsirlər yarada bilər. Təbiəti Mühafizə Qrupunun baş alimi Katharine Hayhoe qeyd edir ki, biz hələ də 1,3 °C orta istilik dünyasında yaşayırıq. Lakin Yer kürəsinin iqlim sistemində toplanan istilik okeanlara, quruya və buzlara yayılır, bu isə qlobal istiləşmənin fəlakətli təsirlərinin qaçılmaz olduğunu göstərir.
Yer kürəsinin ilk dəfə 1,5 °C həddini pozması bəşəriyyət üçün həm elmi, həm də sosial siqnaldır. Alimlər və siyasətçilər bu dönüş nöqtəsini iqlim tədbirlərini sürətləndirmək üçün son çağırış kimi qəbul etməlidirlər.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
15 Avqust 19:22
Dünya
15 Avqust 18:29
Dünya
15 Avqust 17:35
Sosial
15 Avqust 16:44
Dünya
15 Avqust 16:18
Sosial
15 Avqust 15:46
Sosial
15 Avqust 15:43
Gündəm
15 Avqust 15:40
Dünya
15 Avqust 15:23
Dünya
15 Avqust 14:31
Dünya
15 Avqust 13:19
Dünya
15 Avqust 12:24
Gündəm
15 Avqust 11:58
Gündəm
15 Avqust 11:45
Gündəm
15 Avqust 11:35
Hadisə
15 Avqust 11:32
Gündəm
15 Avqust 11:25
İqtisadiyyat
15 Avqust 11:22
İqtisadiyyat
15 Avqust 11:05
İqtisadiyyat
15 Avqust 10:35
Analitik
15 Avqust 10:15
Analitik
15 Avqust 09:55
Analitik
15 Avqust 09:35
Ədəbiyyat
15 Avqust 09:15
Ədəbiyyat
15 Avqust 09:05
Dünya
14 Avqust 23:54
Dünya
14 Avqust 23:25
Dünya
14 Avqust 22:50
Dünya
14 Avqust 22:15
Dünya
14 Avqust 21:50
Hadisə
14 Avqust 21:32
Dünya
14 Avqust 21:20
Dünya
14 Avqust 20:55
Dünya
14 Avqust 20:35
Dünya
14 Avqust 20:05
Dünya
14 Avqust 19:48
Dünya
14 Avqust 19:20
Mədəniyyət
14 Avqust 18:55
Elm
14 Avqust 18:43
İqtisadiyyat
14 Avqust 18:26
İqtisadiyyat
14 Avqust 18:10
Elm
14 Avqust 17:41
Sosial
14 Avqust 17:26
İqtisadiyyat
14 Avqust 17:25
İdman
14 Avqust 17:10
Mədəniyyət
14 Avqust 16:48
Mədəniyyət
14 Avqust 16:29
Sosial
14 Avqust 16:20
Sosial
14 Avqust 15:45
İdman
14 Avqust 15:40
Sosial
14 Avqust 15:25
Siyasət
14 Avqust 14:40
İqtisadiyyat
14 Avqust 14:35
Sosial
14 Avqust 14:20
İdman
14 Avqust 13:39
Sosial
14 Avqust 13:35
Sosial
14 Avqust 12:37
Gündəm
14 Avqust 11:55
Gündəm
14 Avqust 11:35
Gündəm
14 Avqust 11:05
İqtisadiyyat
14 Avqust 10:35
Analitik
14 Avqust 10:15
MEDİA
14 Avqust 09:55
Analitik
14 Avqust 09:30
Sosial
14 Avqust 09:10
Dünya
13 Avqust 23:55
Dünya
13 Avqust 23:35
Dünya
13 Avqust 23:05
Dünya
13 Avqust 22:45
Dünya
13 Avqust 22:20
