Türk Dövlətləri Təşkilatı: ortaq təhlükəsizlik, strateji tərəfdaşlıq və beynəlxalq əməkdaşlıq
22.09.2026 [10:51]
Fəsli Nəbiyev
YAP Gənclər Birliyinin sədr müavini
Prezident İlham Əliyevin Türk Dövlətləri Təşkilatına üzv ölkələrin təhlükəsizlik üzrə rəhbər şəxsləri ilə görüşündə səsləndirdiyi fikirlər təşkilatın gələcək fəaliyyət istiqamətləri, regional təhlükəsizliyin təmin edilməsi və türk dövlətləri arasında əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi baxımından mühüm məsələləri əhatə edir.
2026-cı il sentyabrın 17-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Türk Dövlətləri Təşkilatına (TDT) üzv ölkələrin təhlükəsizlik üzrə rəhbər şəxslərini qəbul edib. Bakıda keçirilən görüşdə dövlət başçısı təşkilatın beynəlxalq münasibətlər sistemindəki mövqeyinə, üzv ölkələr arasında strateji tərəfdaşlığın inkişafına, enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyinə, eləcə də müasir dövrün çağırışlarına toxunub.
Prezident çıxışında bildirib ki, 2009-cu ildə Naxçıvanda keçirilmiş tarixi Zirvə görüşündən sonra Türk Dövlətləri Təşkilatı öz fəaliyyət dairəsini genişləndirərək beynəlxalq gündəliyin müxtəlif istiqamətlərində fəal iştirak etməyə başlayıb. Təşkilat çərçivəsində təhlükəsizlik, ticarət, nəqliyyat, enerji və humanitar əməkdaşlıq məsələlərinin müzakirə olunması üzv dövlətlər arasında qarşılıqlı əlaqələrin çoxşaxəli xarakter daşıdığını göstərir.
Enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyi əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindəndir. Azərbaycanın Avropa ilə Asiyanın qovşağında yerləşməsi, beynəlxalq enerji və nəqliyyat dəhlizlərində iştirakı ölkənin TDT çərçivəsində həyata keçirilən layihələrdə rolunu müəyyənləşdirən amillərdəndir. Dövlət başçısı qeyd edib ki, Azərbaycan həm beynəlxalq bazarlara enerji resursları ixrac edir, həm də Mərkəzi Asiya ölkələrinin enerji ehtiyatlarının Xəzər dənizi vasitəsilə tranzitində iştirak edir. Bu baxımdan, nəqliyyat bağlantılarının inkişafı və enerji təchizatının təhlükəsizliyi regional əməkdaşlıq gündəliyində xüsusi yer tutur.
Görüşdə diqqət mərkəzində olan əsas məsələlərdən biri təhlükəsizlik sahəsində birgə fəaliyyətin gücləndirilməsi olub. Prezident İlham Əliyev region ətrafında davam edən münaqişələrə və mövcud təhdidlərə toxunaraq təhlükəsizlik qurumları arasında koordinasiyanın, operativ informasiya və təcrübə mübadiləsinin əhəmiyyətini vurğulayıb. Onun fikrincə, mövcud risklərlə mübarizə aparmaqla yanaşı, potensial təhdidlərin əvvəlcədən müəyyən edilməsi və qarşısının alınması da mühüm vəzifələr sırasındadır.
Türk dövlətləri arasında münasibətlər yalnız siyasi və iqtisadi maraqlarla məhdudlaşmır. Ortaq tarixi köklər, dil, mədəniyyət və mənəvi dəyərlər də əməkdaşlığın əsasını təşkil edir. Prezident Azərbaycanın Türkiyə, Qazaxıstan, Qırğızıstan və Özbəkistanla müttəfiqlik münasibətlərini, həmçinin birgə investisiya fondlarının yaradılmasını ikitərəfli əlaqələrin inkişafı kontekstində qeyd edib. Bu əməkdaşlıq mexanizmləri iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsi və dövlətlərarası əlaqələrin genişləndirilməsi üçün imkanlar yaradır.
Dövlət başçısı gənclər siyasətinə də xüsusi diqqət ayırıb. O, TDT çərçivəsində gənclər təşkilatları arasında əlaqələrin gücləndirilməsini, müntəzəm forum və konfransların keçirilməsini vacib hesab etdiyini bildirib. Belə təşəbbüslər üzv ölkələrin gəncləri arasında ünsiyyətin artırılmasına, ortaq mədəni irsin öyrənilməsinə və xalqlararası münasibətlərin gələcək nəsillərə ötürülməsinə yönələn əməkdaşlıq istiqaməti kimi təqdim olunub.
Görüşdə Azərbaycan–Türkiyə münasibətləri, Qazaxıstanla həyata keçirilən birgə layihələr, Özbəkistan və Qırğızıstanla əməkdaşlıq məsələləri də müzakirə edilib. Prezident 2021-ci ildə imzalanmış Şuşa Bəyannaməsinin Azərbaycan–Türkiyə münasibətlərini rəsmən müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəltdiyini xatırladıb. Bununla yanaşı, Qazaxıstanla optik lifli kabel layihəsinin və Qarabağın bərpasına göstərilən dəstəyin əhəmiyyətini qeyd edib.
Çıxışda beynəlxalq hüququn tətbiqi və beynəlxalq təşkilatların fəaliyyəti də ayrıca yer tutub. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın keçmiş münaqişə təcrübəsinə istinad edərək BMT qətnamələrinin icrası mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsinin zəruriliyini vurğulayıb. Dövlət başçısı beynəlxalq hüququn normalarına əməl olunmasının və münaqişələrin sülh yolu ilə həllinə xidmət edən mexanizmlərin işləkliyinin təmin edilməsinin vacibliyini diqqətə çatdırıb.
Beləliklə, Bakıda keçirilən görüşün gündəliyi Türk Dövlətləri Təşkilatı daxilində əməkdaşlığın təhlükəsizlik, iqtisadiyyat, enerji, nəqliyyat və humanitar sahələr üzrə genişləndirilməsini əhatə edib. Prezident İlham Əliyevin çıxışında səsləndirilən əsas istiqamətlər üzv ölkələr arasında koordinasiyanın artırılması, birgə layihələrin davam etdirilməsi və təşkilatın beynəlxalq proseslərdə iştirak imkanlarının genişləndirilməsi ilə bağlı olub. Bu istiqamətlərdə nəzərdə tutulan fəaliyyətin nəticələri isə dövlətlərarası razılaşmaların icrasından və əməkdaşlıq mexanizmlərinin praktik inkişafından asılı olacaq.
Xəbər lenti
Hamısına baxSosial
22 Sentyabr 16:12
Formula 1
22 Sentyabr 15:56
Dünya
22 Sentyabr 15:32
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 15:21
Elanlar
22 Sentyabr 15:20
Siyasət
22 Sentyabr 15:20
Siyasət
22 Sentyabr 15:20
Siyasət
22 Sentyabr 15:19
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 15:19
YAP xəbərləri
22 Sentyabr 15:18
Dünya
22 Sentyabr 14:59
Dünya
22 Sentyabr 14:58
Dünya
22 Sentyabr 14:25
Gündəm
22 Sentyabr 13:59
Dünya
22 Sentyabr 13:46
Dünya
22 Sentyabr 13:19
Xəbər lenti
22 Sentyabr 12:53
Gündəm
22 Sentyabr 12:47
Sosial
22 Sentyabr 12:40
Elm
22 Sentyabr 12:31
Dünya
22 Sentyabr 12:29
Gündəm
22 Sentyabr 12:28
Dünya
22 Sentyabr 12:27
Dünya
22 Sentyabr 12:26
Sosial
22 Sentyabr 12:24
Dünya
22 Sentyabr 12:23
İdman
22 Sentyabr 12:21
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 12:17
İdman
22 Sentyabr 11:56
Mədəniyyət
22 Sentyabr 11:53
Elm
22 Sentyabr 11:51
Sosial
22 Sentyabr 11:49
Hadisə
22 Sentyabr 11:42
Daxili siyasət
22 Sentyabr 11:26
Sosial
22 Sentyabr 11:23
Sosial
22 Sentyabr 11:22
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 11:22
İdman
22 Sentyabr 11:20
Sosial
22 Sentyabr 11:17
Analitik
22 Sentyabr 10:59
YAP xəbərləri
22 Sentyabr 10:56
YAP xəbərləri
22 Sentyabr 10:51
Elm
22 Sentyabr 10:35
Dünya
22 Sentyabr 10:32
YAP xəbərləri
22 Sentyabr 10:31
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 10:23
Dünya
22 Sentyabr 10:15
Dünya
22 Sentyabr 10:13
Sosial
22 Sentyabr 10:11
Xəbər lenti
22 Sentyabr 09:46
İqtisadiyyat
22 Sentyabr 09:40
Siyasət
22 Sentyabr 09:16
Gündəm
22 Sentyabr 08:54
Gündəm
22 Sentyabr 08:30
Hadisə
22 Sentyabr 07:52
Sosial
22 Sentyabr 07:23
Dünya
21 Sentyabr 23:34
İqtisadiyyat
21 Sentyabr 23:19
Sosial
21 Sentyabr 22:56
Dünya
21 Sentyabr 22:20
Dünya
21 Sentyabr 21:43
Dünya
21 Sentyabr 21:15
Dünya
21 Sentyabr 20:58
Dünya
21 Sentyabr 20:26
Dünya
21 Sentyabr 19:41
Sosial
21 Sentyabr 19:34
Dünya
21 Sentyabr 19:14
YAP xəbərləri
21 Sentyabr 19:00
İqtisadiyyat
21 Sentyabr 18:41
Sosial
21 Sentyabr 18:15

