Azərbaycan-Türkiyə Sarsılmaz Müttəfiqliyinin Tarixi Zirvəsi

Bakı:

22 °C

63 %

7 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Arxiv / Azərbaycan-Türkiyə Sarsılmaz Müttəfiqliyinin Tarixi Zirvəsi

Azərbaycan-Türkiyə Sarsılmaz Müttəfiqliyinin Tarixi Zirvəsi

11.06.2026 [18:42]

Azərbaycan və Türkiyə arasındakı münasibətlər tarix boyu sadəcə iki qonşu dövlətin əməkdaşlığı çərçivəsində qalmamış, milli, mənəvi və strateji tellərlə bir-birinə bağlı olan unikal bir qardaşlıq modelinə çevrilmişdir. Bu sarsılmaz bağların fəlsəfi və siyasi təməli ümummilli lider Heydər Əliyevin "Türkiyə və Azərbaycan bir millət, iki dövlətdir" tarixi kəlamı üzərində ucalır. XX əsrin sonlarında uzaqgörənliklə söylənilmiş bu dahi ifadə, həm də Türkiyə Cümhuriyyətinin qurucusu Mustafa Kamal Atatürkün "Azərbaycanın sevinci sevincimiz, kədəri kədərimizdir" fəlsəfəsinin dövrümüzdəki ən bariz təzahürüdür. Zaman sübut etdi ki, bu kəlamlar sadəcə diplomatik ritorika deyil, hər iki dövlətin xarici siyasət xəttini, ortaq fəaliyyətini və gələcək hədəflərini müəyyən edən əsas amildir. Bu sadiqlik və tarixi varislik XXI əsrdə, xüsusilə işğaldan azad edilmiş qədim Şuşa şəhərində yeni bir müstəviyə qədəm qoymuşdur.

2021-ci il iyunun 15-də imzalanmış "Azərbaycan Respublikası ilə Türkiyə Respublikası arasında müttəfiqlik münasibətləri haqqında Şuşa Bəyannaməsi" bu çoxəsrlik qardaşlığın rəsmi və hüquqi olaraq ən uca zirvəyə daşınması hadisəsidir. Tarixi Qars müqaviləsinə istinad edən bu sənəd, düz yüz il sonra regionda tamamilə yeni bir geosiyasi reallıq formalaşdırdı. Şuşa Bəyannaməsi iki ölkə arasında sarsılmaz müttəfiqlik münasibətlərini rəsmiləşdirməklə yanaşı, Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunu əhəmiyyətli dərəcədə artırdı. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən qətiyyətli siyasət və Şanlı Ordumuzun Zəfəri nəticəsində əldə olunan regional üstünlük, bu sənədlə hərbi-siyasi və strateji baxımdan tam təminat altına alındı. Dövlət başçısının qeyd etdiyi kimi: "Biz bu vəsiyyətə sadiqik və XXI əsrdə azad edilmiş Şuşada Müttəfiqlik Bəyannaməsini imzalayarkən əcdadlarımıza sadiqliyimizi nümayiş etdiririk və gələcək nəsillərə yol göstəririk". Bu bəyanat həm keçmişə olan böyük ehtiramın, həm də gələcəyə yönəlmiş böyük strateji vizyonun bariz nümunəsidir.

Şuşa Bəyannaməsinin imzalanması və reallaşdırılan genişmiqyaslı fəaliyyətlər təkcə siyasi müstəvidə deyil, həm də iqtisadi sahədə çox ciddi canlanmaya yol açmışdır. Xüsusilə işğaldan azad olunmuş ərazilərdə, o cümlədən Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında, eləcə də Dağlıq Şirvan və Şəki-Zaqatala iqtisadi rayonları üzrə fəaliyyət göstərən regionlarda əlverişli investisiya mühitinin yaranması birbaşa bu müttəfiqliyin bəhrəsidir. İşğaldan azad edilən ərazilərimizin həm bərpası, həm də iqtisadi potensialının artırılması istiqamətində Türkiyə şirkətlərinin və investisiyalarının rolu əvəzsizdir. Yeni infrastruktur layihələri, beynəlxalq hava limanlarının tikintisi, yol-nəqliyyat qovşaqlarının qurulması və logistik imkanların genişləndirilməsi regionun qlobal iqtisadiyyata inteqrasiyasını sürətləndirir. Bu baxımdan, bəyannamə yüz ildən sonra azad edilmiş Şuşa şəhərində imzalanmaqla həm böyük rəmzi məna daşıyır, həm də gələcək birgə iş birliyimizin əsas istiqamətlərini aydın şəkildə göstərir.

Bəyannamənin beynəlxalq əhəmiyyətini şərtləndirən mühüm amillər sırasında təhlükəsizlik və hərbi əməkdaşlıq məsələləri ön plandadır. Tərəflərdən hər hansı birinin müstəqilliyinə, suverenliyinə və ya ərazi bütövlüyünə qarşı üçüncü dövlət tərəfindən təhdid və ya təcavüz edildiyi təqdirdə birgə məsləhətləşmələrin aparılması və lazımi yardımın göstərilməsi öhdəliyi, regionda sülhün və sabitliyin ən böyük təminatçısıdır. Bu fəaliyyətlər heç bir üçüncü dövlətə qarşı yönəlməyib, əksinə, Cənubi Qafqazda uzunmüddətli barışın, Zəngəzur dəhlizi kimi nəqliyyat layihələrinin açılmasının və regional rifahın bərqərar olmasına xidmət edir. Birgə fəaliyyət sayəsində regionda formalaşan yeni təhlükəsizlik arxitekturası Azərbaycan və Türkiyənin qlobal arenadakı çəkisini daha da artırmışdır.

Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəlməsi, hər iki dövlətin rəhbərlərinin nümayiş etdirdiyi qətiyyətli fəaliyyətin və ortaq strateji hədəflərin məntiqi nəticəsidir. Şuşa Bəyannaməsi sadəcə iki ölkənin deyil, bütün türk dünyasının inteqrasiyasına və regionun təhlükəsizlik sisteminin möhkəmlənməsinə xidmət edən tarixi bir sənəddir. Ulu öndər Heydər Əliyevin "bir millət, iki dövlət" ideyası və Prezident İlham Əliyevin bu vəsiyyətə sadiqliyi sayəsində qurulan sarsılmaz ittifaq gələcək nəsillər üçün zəngin bir miras, regional sülh və tərəqqi üçün isə sarsılmaz bir sütundur. Bu strateji tərəfdaşlıq bundan sonra da həm ölkələrimizin çiçəklənməsinə, həm də beynəlxalq müstəvidə maraqlarımızın ən ali səviyyədə qorunmasına təminat verəcəkdir.

Səltənət Möhsünlü

YAP Tərtər rayon təşkilatının məsləhətçisi

Paylaş:

Baxılıb: 116 dəfə